Monument restaureren in Liempde
Monument restaureren in Liempde en omgeving: mijn werk is de gevel, van voegwerk en metselwerk tot scheuren en kapotte stenen. U spreekt mij, van de opname tot de oplevering.


In het kort: zo restaureer ik de gevel van een monument
Eerst kom ik kijken, kosteloos. U vertelt wat u wilt. Dan zeg ik hoe ik het aanpak en wanneer u de gemeente belt, want de vergunning vraagt u zelf aan. Daarna herstel ik volgens de richtlijnen van de Stichting ERM, met een kalkmortel die ik zelf meng.
Beveelt mij aan in haar rapporten
Ik werk volgens hun richtlijnen
Onderaannemer voor hun restauratie-aannemers
VCA voor leidinggevenden
- Sinds 2005eigen bedrijf
- 10 jaar garantievolgens mijn voorwaarden
Wat mag wel en niet aan de gevel van een monument?
Dat hangt af van het werk. Volgens de Rijksoverheid is gewoon onderhoud vergunningsvrij, zolang kleur, materiaal, details, vorm en profiel gelijk blijven. Plaatselijk opnieuw voegen met dezelfde soort voeg en mortel valt daar in de regel onder. Een hele gevel opnieuw voegen is wel vergunningplichtig.
Dat geldt volgens de ERM-richtlijn ook voor stenen vervangen op grote schaal. En wordt de voeg anders van vorm of kleur, dan is het geen gewoon onderhoud meer. Zo is plaatselijk herstel in mijn ervaring meestal vergunningsvrij, en een totale restauratie niet.
Op Monumenten.nl leest u welke werkzaamheden aan een monument vergunningsvrij zijn. Voor bijna elke andere wijziging aan een beschermd monument heeft u een vergunning nodig. Die plicht geldt voor het hele perceel, dus ook voor een hekwerk of een bijgebouw, zoals een bakhuis.
Bij een gemeentelijk monument of in een beschermd dorpsgezicht stelt de gemeente de regels, en die verschillen per gemeente. Liempde is zo'n rijksbeschermd dorpsgezicht, vanwege de historische opbouw van het dorp en de deels karakteristieke bebouwing. De gemeente Boxtel telt 91 rijksmonumenten, en de gemeente zelf beschermt er nog eens 91. Bij een wijziging aan een monument of karakteristiek pand kijkt de gemeente dus of er niets historisch waardevols verdwijnt.
Vraag het daarom vooraf na bij de gemeente, want vaak willen eigenaren meer aan hun gevel doen dan is toegestaan. Mijn advies volgt dan wat mag. Ook als dat tegen uw wens ingaat.
Werken volgens de ERM-richtlijnen
De richtlijnen van de Stichting ERM beschrijven het herstel van historisch metselwerk, van oude voegen uithakken tot kapotte stenen. Daar houd ik me bij een monument aan.
Ze gaan uit van behoud van het oude materiaal, dus ik grijp niet meer in dan nodig. Wat erbij komt, past in materiaal, kleur en structuur bij het oude werk.
Elke restauratie begint daarom met een opname ter plaatse, want een richtlijn zegt niet wat uw gevel nodig heeft. Ik werk met kalk, net als de oude gevel, en stel de mortel voor elk pand opnieuw samen. Zo sluit het herstel aan. Onzichtbaar restaureren is eigenlijk altijd mijn doel.

Wat ik bij monumenten tegenkom
Bij monumenten kom ik vaak eerder herstel met cement tegen. Dat is een probleem, want in een kalkgevel houdt zo'n harde voeg het vocht in de muur. Bij vorst kunnen de stenen dan op den duur schade oplopen. Daarom moet dat voegwerk er meestal uit, en komt er een kalkvoeg voor in de plaats.
Ook zie ik voegwerk dat te dik of te breed is aangebracht, soms in een cementkleur. Dan overheerst de voeg, terwijl die bij smal, oud metselwerk juist ondergeschikt hoort te zijn.
Van kerktoren tot kasteel
Een van mijn eerste monumentklussen was in 2001 de kerkhofmuur van de St. Petrus in Boxtel. Maar daarna volgden grotere projecten, zoals de Sint-Jan in Den Bosch (2005-2006), Kasteel Waardenburg (2007-2008) en Kasteel Gemert (2012).
Later kwamen Jachthuis Sint Hubertus (2014), de Domkerk in Utrecht (2017) en in 2021 de Duiventoren bij het Groot Duijfhuis. Dat was in Liempde, voor Brabants Landschap.
Zulk groot werk laat ik zien als bewijs van wat ik kan. Maar dichter bij huis gaat het vaak om monumentale woonhuizen. Zo werkte ik aan een rijksmonument uit 1850 in Ravenstein en aan een monumentaal huis in Sprang-Capelle. Dat alles hoort bij mijn gevelrestauratie voor monumenten.

[...] Met oog voor detail en respect voor het oorspronkelijke karakter heeft hij een prachtig resultaat bereikt. [...]
Voor wie ik aan monumenten werk
Zo'n 80 procent van mijn werk doe ik voor particulieren. Dat doe ik ook het liefst, want kleinere klussen aan een oud huis geven meer variatie. Aan grote restauraties werk ik soms nog als onderaannemer, voor restauratie-aannemers van de Vakgroep Restauratie.

Wat kost de restauratie van een monumentgevel?
De omvang telt het zwaarst. Plaatselijk herstel is iets anders dan een complete restauratie, en daarna telt hoeveel stenen hersteld of vervangen moeten worden.
Voor een rijksmonument kan er subsidie zijn voor een deel van het herstel. De prijs zelf staat in de offerte, en die krijgt u binnen een week na de opname.
Vragen over monumenten restaureren
Restaureert u ook oude gevels zonder monumentstatus?
Ja, want of een pand een monument is, maakt voor mij niet uit. In principe werk ik aan oude panden die met kalk gemetseld zijn, en ook daar volg ik de ERM-richtlijnen. Die gaan namelijk over historisch metselwerk en voegwerk, niet over de status van een pand. Twijfelt u of uw huis oud genoeg is, stuur dan gerust een foto.
Hoe begin ik aan de restauratie van de gevel van mijn monument?
Stuur een paar foto's van de gevel, en vermeld of het een rijks- of gemeentelijk monument is. Dan plannen we de opname, en die is kosteloos. Ik luister eerst naar uw wensen, en dan zeg ik hoe ik het zou aanpakken. Binnen een week na de opname krijgt u de offerte, zodat u weet waar u aan toe bent.
Hoe weet ik of mijn huis een monument is?
Vraag het na bij de gemeente, want die weet welke status uw huis heeft. Er zijn rijksmonumenten, die het Rijk aanwijst, en gemeentelijke monumenten, die de gemeente zelf aanwijst. Ook kan uw huis in een beschermd stads- of dorpsgezicht liggen, zoals in Liempde. Welke regels daarbij horen, leest u hierboven onder wat wel en niet mag.
Wie vraagt de vergunning aan: de eigenaar of de vakman?
U, als eigenaar, want u bent verantwoordelijk voor de vergunning. Ik geef wel aan wanneer u de gemeente belt: eerst om te vragen of het mag, daarna voor de aanvraag. Die doet u in het Omgevingsloket of via de website van de gemeente. Plan het werk dus ruim van tevoren, want de aanvraag kost tijd.
Kan ik vooraf nagaan of ik een vergunning nodig heb?
Ja, met de vergunningcheck in het Omgevingsloket ziet u of het werk vergunningplichtig is. Welke regels er voor uw adres gelden, staat ook op Regels op de kaart. Twijfelt u daarna nog, bel dan de gemeente, want die beslist uiteindelijk over de aanvraag.
Heb ik in het beschermde dorpsgezicht van Liempde een vergunning nodig voor herstel aan de gevel?
Dat verschilt per pand en per klus, dus vraag het vooraf na bij de gemeente Boxtel. Volgens de Rijksoverheid gaat een aanvraag in een beschermd dorpsgezicht meestal voor advies naar de monumenten- of welstandscommissie. Gaat het om een monument, dan kunt u in Boxtel eerst vooroverleg vragen met de monumentencommissie.
Hoe lang doet de gemeente over een vergunning?
Bij een gewone procedure beslist de gemeente binnen acht weken, schrijft Monumenten.nl. Moet de Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed bij uw project advies geven, dan kan het ongeveer een half jaar duren. Een gesprek vooraf met de gemeente scheelt vaak tijd, dus plan dat gesprek in voordat u de aanvraag doet.
Rudy heeft de volledige gevel van mijn monumentale woonboerderij in Oirschot voorzien van nieuwe voegen. [...]
Adriaan Risseeuw2025
[...] Ik moet zeggen: Rudy van Esch heeft gedaan wat we afgesproken hebben en dat op een heel rustige en gedegen manier. [...]
Willem Janssen Steenberg2026
Een vakman [...] met gedegen ervaring! [...]
Linda Van Herwaarden2019
Plannen voor uw monument?
Stuur een paar foto's van uw monument. U hoort binnen een week van mij.
